| |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
HABER ARAEN ÇOK OKUNANLARSON YORUMLANANLAR
|
İstiklal Marşı Yorumu-Ahmet Varinli
İstiklal Marşı Yorumu-Ahmet Varinli ISTIKLAL MARSI YORUMU Milli Mücadele baslarinda Mehmet Akif'in "Ordunun duasi" adli manzumesi Erkan-i Harbiyye-i Umumiyye reisligince bütün askeri birliklere okunmak üzere tamim edilmistir. Büyük millet meclisinin ilk günlerinde irsad heyetleri dis gezilerin birinde ev sahibi devletin milli marslarindan sonra buyrun sizde kendi marsinizi söyleyin deyince heyet önce sasirmis sonra iclerinden birisine cok güzel bir fikir gelmis. Hemen o anda: "Allahu Ekber, Allahu Ekber, La ilahe illallahüvallahü Ekber, Allahu Ekber velillahil hamd" Diye bitirmisler ve böylece mahcup olmaktan kurtulmuslar. Bu izlenimlerini genel kurmay baskan vekili Miralay Ismet Inönü'ye bir istiklal Marsina olan ihtiyaci belirtmeleri, meseleyi ilk defa resmi olarak gündeme getirmistir. Kahraman Ordumuza ithafiyla ilk defa Sebilürresad dergisinde yayinlanan mars, Hamdullah Suphi tarafindan meclise okunmus, bütün mebuslarca ayakta alkislanmistir.. Hasan Basri Cantay mars okunurken Mustafa Kemal Pasa'nin siralarin önünde ayakta dikildigini ve sürekli alkisladigini kaydeder. (Akifname S. 73) Mehmet Akif 500 lira mükafati fakir müslüman kadin ve cocuklara is ögreterek sefaletlerine son vermek amaciyla kurulan darülmesaiye hediye etmistir. (Nalbantoglu S. 140-141) Kahramanlik Türk milletinin ezeli ve ebedi vasfidir. Hangi millet bu vasfi uzun müddet serefle ve devamla tasiyabilmistir. Sizlasa da gönüller düsenlerin yasindan kosar adim gitmeli onlarin arkasindan Kahramanlik; icerek aci ölüm tasindan Ileriye atilmak ve sonra dönmemektir 26 Agustos 1071de Alparslanin mühürledigi bu cennet vatani kimseye vermemeye söz vermisti. Yunan ordularinin Anadolu iclerine kadar yayildigi, sevr antlasmasinin imzalandigi, cephelerden cesitli haberlerin geldigi milli mücadele ve meclisin en heyecanli aylarinin yasandigi bir sirada gündeme gelen istiklal marsi, Mehmed Akif'de ayni duygulari yogun olarak yasadigi günlerinin mahsülü olmustur. Istiklal marsini tacettin dergahindaki odasinda vecd ve istigrak halinde yazdigi ifade edilmektedir. Marsin böyle bir atmosferide yansitmis olmasi ve kendisinin daha sonra bunu Safahatina almayarak "O benim degil milletimindir" demesinden ve son günlerinde hasta yataginda "Allah bu millete bir daha istiklal marsi yazdirmasin" temennisinden anlasilmaktadir. Son kitasi bes misra olmak üzere dörder misralik on kitadan olusan ve aruzla yazilan siirin her kitasinin bütün misralari tam kafiyelidir. Herhangi bir milli mars güftesinin cok ilerisinde türk edebiyatinin en güzel lirik-hamasi siirlerindendir. Korkma, sönmez bu safaklarsa yüzen al sancak Sönmeden yurdumun üstünde tüten en son ocak O benim milletimin yildizidir, parlayacak O benimdir o benim milletimindir ancak Catma Kurban olayim cehreni ey nazli hilal Kahraman irkima bir gül!.. Ne bu siddet bu celal Sana olmaz dökülen kanlarimiz sonra helal Hakkidir, Hakk'a tapan , milletimin istiklal! Bu ilk iki kitada bayraga hitap eden sair onun milletin varligiyla beraber ebedi istiklalini müjdeler. Biz de bayrak sairleri de vardir. Ey mavi göklerin beyaz ve kizil süsü Kiz kardesimin gelinligi, sehidimin örtüsü Isik isik, dalga dalga bayragim! Senin destanini okudm, senin destanini yazacagim. (Arif Nihat Asya) Onun askiyla erir kalpleri örten yas Bu kizil gül dedemizden, atamizdan miras Ona gül rengini vermis, dökülen kanlarimiz Sönmesin ey yüce tanrim, budur ancak varimiz (Halide Nusret Zorlutuna Mehmet Akif 3. ve 4. kitalarda türk milleti adina konusmakta ebedi hürriyet aski ve imaniyla batililarin maddi güclerine direnecegini söylemektedir. Tarihte ne kadar büyük kahraman yetismisse hepside dini egitim görmüslerdir. Dinsiz toplumlarda kahraman yetismez. F. N. Camlibel zindan duvarlarinda bunu anlatiyor.: Gövdeler varsa gönüllerden alir cevherini Yürek olmasa, bilekler cekemez hancerini Kahramansiz yasamak kahrina mahkumdurlar Kaybeden zümreler Allah'ini, peygamberini Ben ezelden beridir hür yaşadım, hür yaşarım. Hangi çılgın bana zincir vuracakmış? Şaşarım Kükremiş sel gibiyim, bendimi çiğner, aşarım; Yırtarım dağları, enginlere sığmam, taşarım. Garbın âfakını sarmışsa çelik zırhlı duvar, Benim iman dolu göğsüm gibi serhaddim var. Ulusun, korkma! Nasıl böyle bir imanı boğar. "Medeniyyet!" dediğin tek dişi kalmış canavar Imandir ilahi o cevherki ne büyüktür Imansiz olan pasli yürek sinede yüktür, derken inancini on plana cikarmaktadir. Arkadaş! Yurduma alçakları uğratma, sakın! Siper et gövdeni, dursun bu hayasızca akın. Doğacaktır sana va´dettiği günler Hakk´ın; Kim bilir, belki yarın, belki yarından da yakın. Bastığın yerleri „toprak“ diyerek geçme, tanı! Düşün, altında binlerce kefensiz yatanı. Sen şehit oğlusun, incitme, yazıktır, atanı; Verme, dünyaları alsan da, bu cennet vatanı. Türk askerine hitap eden 5. ve 6. kitalar, üstünde yasadigimiz yerlerin alelade bir toprak degil, vatan oldugunu, onlarin düsmana cignetilmemesi gerektigini telkin eder. Sehitlerden bahseden sair onlar icin ne yapilmasi gerektigini safahatinda "Sehitler Abidesi icin" yazdigi siirinde aciklamaktadir. Gök kubbenin altinda yatar al kan icinde Ey yolcu su topraklar icin can veren erler Hakkin bu veli kullari tas türbeye girmez Gufrana bürünmüs yalniz fatiha bekler Sairimiz canakkale sehitleri icn yazdigi siirinde sehit olan mehmetcige hitap ediyor. Enbiya yurdu bu toprak, süheda burcu bu yer Bir yikik türbesinin üstüne Mevla titrer Süheda gövdesi bir baksana daglar taslar O rüku olmasa, dünyada egilmez baslar Yaralanmis temiz alnindan uzanmis yatiyor Bir hilal ugruna Ya Rab, ne günesler batiyor! Ey bu topraklar icin topraga düsmüs asker Gökten ecdad inerek öpse o pak alni deger Ne büyüksün ki kanin kurtariyor tevhidi Bedirin arslanlari ancak bu kadar sanli idi Sana dar gemeyecek makberi kimler kazsin Gömelim gel seni tarihe desem sigmazsin Ey sehit oglu sehit isteme benden makber Sana agusunu acmis duruyor peygamber Mehmet Akif'in "Sen sehit oglusun " diye basladigi siirinde anlatilmak isteneni türk sairi Necmettin Halil Onan "Dur yolcu" diye basladigi siirinde türklerin 1915 yilinda müttefik ordu ve donanmasini karsisindaki zaferi yeni bir devir actigini, eski sömürgeci ingiliz ve fransiz imparatorluklarini ima eden devir türk askerlerinin elleriyle sona erdirilmistir. Dur yolcu! Bilmeden gelip bastığın Bu toprak, bir devrin battığı yerdir. Eğil de kulak ver, bu sessiz yığın Bir vatan kalbinin attığı yerdir. Bu ıssız, gölgesiz yolun sonunda Gördüğün bu tümsek, Anadolu'nda İstiklal uğrunda, namus yolunda Can veren Mehmet'in yattığı yerdir. Bu tümsek, koparken büyük zelzele, Son vatan parçası geçerken ele, Mehmed'in düşmanı boğduğu sele Mübarek kanının akıttığı yerdir. Düşün ki, haşr olan kan, kemik eti Yaptığı bu tümsek, amansız çetin Bir harbin sonunda bütün milletin Hürriyet zevkini tattığı yerdir. Baska bir sairde "Bu vatan kimin" diye sormaktadir. „Bu vatan topragin kara bagrinda sira daglar gibi duranlarindir.“ Canakkale bogazinda karsidan Canakkale‘den gözüken Gelibolu‘daki, Kilitbahir‘in yukarisindaki yamactaki dur yolcu aniti 1915 de türk askeri mehmetcik burada türkiyenin bagimsizligi icin hayatini ortaya koydu ve özgürlügün bedelini kaniyla ödedi. Dur yolcu, Türkiye‘nin canakkale bogazindaki zafer icin ödedigi bedeli hatirla. 250.000 sehid! Tarihte hic bir zafer bu derece pahaliya mal olmamisitr. Kim bu cennet vatanın uğruna olmaz ki fedâ? Şuheda fışkıracak toprağı sıksan, şühedâ! Canı, cananı, bütün varımı alsın da Hüdâ, Etmesin tek vatanımdan beni dünyada cüda. Rûhumun senden, ilâhi, şudur ancak emeli; Değmesin mabedimin göğsüne nâ-mahrem eli! Bu ezanlar-ki şahadetleri dinin temeli, Ebedi yurdumun üstünde benim inlemeli Siirin 7. ve 8. kitalarinda sair, sevilen pek cok seyi kaybedilse bile vatanin kaybedilmesini ve ezan seslerinin kesilmemesini niyaz eder. Sair burada Bilal‘in davudi sesini, sütcü imamin antepteki direnisini hatirlatir. Memet Akif ilani ask ettigi sevgili vatanini terk ederek hayatinin 10 yilini gurbette gecirmeye mecbur kalmis. Mehmet Emin Yurdakul'da siirinde „Türk evladi o dur ki yurdu olan topragi, ana irzi, bilerek yad ayagi bastirmaz. Bir yabanci bayragi Ezan sesi duyulan hic bir yere astirmaz.“ demektedir. Yahya Kemal, Mehmet Akif'in: „Bu ezanlar ki sehadetleri dinin temeli, Ebedi yurdumun üstünde benim inlemeli, ilahi sudur duam" dedigini kendisi büyük taarruz öncesi yaptigi dua ile örtüsmektedir. Su kopan firtina türk ordusudur ya Rabbi! Senin ugrunda ölen ordu budur ya Rabbi Taki yükselsin ezanlarla müeyyed namin Galip et! Cünkü bu son ordusudur islamin Eger biz bugün vatan ve hüriyetimize, din ve devletimize, can ve mal güvenligine sahip isek bunu vatan ugrunda canini feda etmis sehitlerimize borcluyuz. Sair Arif Nihat Asya'nin buna benzer duasi vardir. Biz kisik sesleriz minareleri Sen ezansiz birakma Alahim Bizi sen sevgisiz susuz ve vatansiz birakma Alahim Müslümanlikla yogrulan bu yurdu Müslümansiz birakma ALlahim Akif‘te sahibi olmayan vatanin batmasi haktir Sen sahip olursan bu vatan batmayacaktir demektedir O zaman vecd ile bin secde eder -varsa- taşım Her cerihamdan, ilâhi, boşanıp kanlı yaşım, Fışkırır ruh-i mücerred gibi yerden na´şım; O zaman yükselerek arşa değer belki başım! Akif bu duasi kabul edildigi takdirde kendi ruhunda vecd icinde yükselecegini söyler 10. kitada nihayet cöküs olmayacagini hürriyetin ve istiklalin ebediyyen onun hakki oldugu müjdesini telkin eder. Dalgalan sen de şafaklar gibi ey şanlı hilâl; Olsun artık dökülen kanlarımın hepsi helâl! Ebediyen sana yok, ırkıma yok izmihlâl. Hakkıdır, hür yaşamış bayrağımın hürriyet; Hakkıdır, Hakk’a tapan milletimin istiklâl! Milletin iradesine ve Allah'in müminlere vaad ettigi zaferin er gec gerceklesecegine inanan Mehmet Akis, siirlerinde mili ve ulvi degerleri dini motifleri dengeli bir sekilde kitalara yerlestirmis. Bayrak, hilal, yildiz, hürriyet, istiklal, iman, sehadet, cennet, ezan, mabed, vecd gibi dizi motifler uyum halinde zengin bir belagatla kullanilmis milli mücadeleyi gercekletiren (Halkin ruhunda) iki kavram istiklal marsininda iki temel temasini olusturmustur. Bayraklari bayrak yapan üstündeki kandir Toprak eger ugrunda ölen varsa vatandir Zafer müjdeliyor bayragimdaki hilal Ezelden beridir parolamiz ya ölüm ya istiklal Dogdugumdan beridir askim istiklale Bana hic tasmalik etmis degildir altin lale Bu haber 167 defa okunmuştur.
|
GALERİHAVA DURUMUDetaylı bilgi için resmin üzerine tıklayın.   |
|||||||||||||||
|
Vaaz Sitesi Altyapı: MyDesign Haber Sistemi |
|||||||||||||||||
